خاطرات و سفرنامه میرزا اما ن الله  خان بختیاری چاپ می شود
کتاب « خاطرات و سفرنامه میرزا اما ن الله  خان بختیاری» که تصویری از دوران تاریخی مشروطه ایران را به نمایش می گذارد به زودی با پیگیری ها و كوشش بی وقفه آقای حسین چراغیان بختیاری چاپ می شود
میرزا امان الله خان مدملیل یکی از بزرگان و معتمدان طایفه « مدملیل» که به گوه تاریخ یکی از کهن ترین طوایف بختیاری است . در سال 1323 ه.ق. برای وصول 64000 تومان طلب  دامداران و جلابداران بختیاری روانه تهران گردید. پیش تر جلابداران  پس از طی 30 منزل حدود سی هزار راس گوسفند را به  کشتارگاه و صنف قصابان تهران فروخته بودند اما در مقابل ریالی دریافت نکرده و با وعده سرخرمن به اوطان خود بازگشتند. میرزا که مردی کاردان , لایق  , مجاب گر و شجاع بود ماموریت یافت به تهران رهسپار گردد و طلب وصول نماید. در تهران با  ساختار و سازمان اداری فاسدی روبرو گشت که به جای تکریم ارباب رجوع و پاسخگویی به وی , او را  دست به سر کرده به این سوی و آن سوی سرگردان می فرستاد و انجام کار را به آینده موکول می کرد.با همه سرسختی و تلاشی که میرزا داشت کار وصول طلب بیش از سه سال  به درازا کشید. این سالها  مقارن و مصادف با حوادث مشروطیت و به توپ بستن مجلس بوده است . میرزا امان الله که به یک جامعه ایلیاتی تعلق داشت و سبک و شیوه آن زندگی با خاطره نویسی بیگانه بود , به واسطه هوش , ذکاوت و درک و فهم بالایی که داشت , برای ماندگار کردن حوادث این دوره پرالتهاب دست به ابتکاری زیبا زد و آن  خاطره نویسی و ثبت و ضبظ حوادث آن دوره است.

  اگر چه در خاطرات  میرزا به ویژه  در بیان نقل قولها و معرفی اشخاص ایراد و اشکالاتی  وجود دارد اما بطورکلی این متن  که از زبان یک شخص عادی  مورد ظلم واقع شده و به همین دلیل ناراضی ,  بیان شده حاوی ارزشهای تاریخی زیادی است و بیانگر چند موضوع است:
1- نوع نگارش و نثر متن , استناد به آیات و احادیث و روایت تمثیل ها و داستانها بیانگر شخصیت پرمایه نویسنده , نوع نگاه و بینش بالای وی می باشد. وی که پرورش یافته مکتب خانه های قدیمی و نوع تربیت ایلی است نمونه موفق  و کارآمدی  از آن را به نمایش می گذارد. هدف تعلیم و تربیت ایلی ایجاد و تقویت روحیاتی مانند: جدیت , سخت کوشی ، صداقت، شجاعت، جوانمردی, پهلوانی , دین خواهی، وطن دوستی، زیرکی , آزاد منشی , غرور , عزت نفس بالا , آزادمنشی , مهربانی , خوش قلبی و درستکاری است . این متن به خوبی آشکار می سازد که میرزا همه این ویژگی ها را داشته است
2- خاطرات میرزا امان الله ؛ سند روشن و محکمی  است که  فساد اداری  دوران قاجار و بی کفایتی و بی لیاقتی کارگزاران و عمال وی را بر ملا  و آشکارمی کند. وی به عنوان یک فرد عشایری , تمام پیدا و پنهان ماهیت سازمان اداری و عملکرد کارگزاران آن را با همه وجود لمس کرد و با چشم خود دید که  چگونه گرگها در جلد میش قرار گرفته و سودای حل و فصل امور مردم را درسر می پرورانند. شاید اگر سازمان اداری قاجار و کارگزاران آن می دانستند که ستمی که بر میرزا و هم ولایتی هایش می رود , ثبت و ضبط می شود, در همان روزهای اول کار وی را به انجام می رسانیدند تا کوس رسوایی آنها گوش نسلهای بعد را آزار ندهد و تصویر ناخوشایندی از آنان در ذهنشان نقش نبندد. الحق میرزا چه زیبا فساد  و از هم گسیختگی اداری آن را دوره توصیف می کند. آنطور که در جایی می نویسد: « [تا]  امروز كه يوم جمعه چهاردهم ربيع الثاني[است] سيصد و شصت و شش پاكت نامه به مجلس شوراي ملي وتمام وزارت خانه ها داده ام. چهل پاكت نامه به اتابك اعظم نخست وزير، سي پاكت نامه به شاهزاده فرمانفرما و پانزده دست خط از عليحضرت همايوني گرفتم و دوازده پاكت نامه به آيت الله سيد عبدالله بهبهاني و... دادم و جواب گرفتم و با وجود همه اين دست خط ها هيچ كس نبود يكي از اينها را اجرا كند.»
3- متن خاطرات میرزا حقیقت دیگری را نیز بازگو می کند و آن شرایط و وضعیت اسفباری است که بعد از مشروطیت بر کشور حاکم می شود. گویا عده ای از جمله شاه , دربار و طرفداران آن به عمد کوشش می کردند تا چنان کشور نابسامان و دچار هرج و مرج گردد تا مردم از دوران استبداد به نیکی یاد کنند و از مشروط و مشروط خواهی نامید و سرخورده شوند و دست بکشند.
4- این متن  ناکارآمدی و بی کفایتی نظام خان سالاری را نیز روایت می کند. زیرا اولاً  خوانین حرکت و اقدام جدی برای طلب وصول افراد تحت سرپرستی خود , نشان ندادند. دوماً هنگام وصول طلب به ناحق حاصل دسترنج دمداران را از آنها ربودند و عده ای عشایر را که از کار خوانین  متعجب , سرگشته و درمانده شده بودند , بدون حتی داشتن هزینه سفر و بازگشت به خانه هاشان  به حال خود رها کردند

نام شما / ایمیل شما
بررسی امنیتی. لطفا کد امنیتی را وارد کنید گوش دادن به کد