خاندان موگهی

موگویی ،خواجه موگهی ، موگهی یا مغویی یکی از  بابها وشاخه های مهم چهارلنگ بختیاری است که شخصیتهای بزرگی در حوزه علم و دانش در آن رشد و پرورش پیدا کرد. بسیاری از این شخصیتهای برجسته در شهر شوشتر در محله ای به نام « موگهی» سکونت داشتند. که خود بر جایگاه رفیع این باب و شخصیتهای آن دلالت دارد.برخی از شخصیتهای مشهور آن به شرح ذیل معرفی می شود:
1- آخوند ملا محمد علی بن ملا جاگیر بن حاجی خضر موگهی ، از علماء عصر فتحعلی خان واخشتوخان حاکم شوشتر بود.وی اهل زهد و ورع و از عالمان فاضل قرن یازدهم هجری قمری بود در شیراز و اصفهان تحصیل فنون  وکمالات نموده بود. در اصفهان در مدرسه جده در حلقه درس آقا حسین خوانساری شرکت کرد و در مبادی حال به هندوستان رفته بود و چون اوضاع آن جا مستحسن طبع مشکل پسند آن حضرت نیفتاد به سرعت مراجعت نمود مدفن او در جوار مسجد جامع است. قاضی مجدالدین دزفولی تاریخ وفات او را بدین وجه گفته است:

                                                                 سردار عشق و ایثار

یادی از سردار شهید یادگار اسکندری
یادگار اسكندرى در تیرماه 1342، شش ماه پس از وفات پدر بزرگوارش در روستایی محروم از بخش هلایجان از توابع شهرستان ایذه دیده به جهان گشود. بعد از اتمام دوره ابتدایى به شهر ایذه مهاجرت كرد و به ادامه تحصیل مشغول شد، ولى همزمان با اوج‌گیرى انقلاب نقش مهمى در تظاهرات و راهپیمائیها داشت.  وقتی انقلاب پیروزى شد وی كلاس اول دبیرستان بود به همراه  تحصیل  فعالیتهاى وسیعى در انجمن اسلامى دبیرستان  آغاز نمود و در برپایی جلسات قرآن در مسجد جامع ایذه نقش فراوانی داشت. با تشكیل سپاه پاسداران همكارى نزدیكی با این نهاد انقلابی برقرار کرد. داشت، وى که یكى از موسسان ستاد نماز جمعه بود ، فعالیتهاى زیادى برای اقامه نماز جمعه و و برپایی دعاى توسل انجام داد. او در سال 61-60 موفق به اخذ دیپلم در رشته اقتصاد و علوم اجتماعى گردید با آغاز جنگ تحمیلى جهت آموزش نظامى به عضویت بسیج در آمد و به جبهه‌هاى حق علیه باطل شتافت در ابتدا بعنوان معاونت فرماندهى گروهان محرم در عملیات محرم شركت نمود.

                                                                  باز هم مظلومیت بختیاری

اندر حکایت آقای خان پرست که خود را مدعی العموم و نماینده مردم می داند؟!

واژه « بختیاری» بطور معمول بر نام مردمی شریف ، ایلی جلیل و سرزمینی کهن سال اطلاق می شود که از دو ویژگی و خصیصه تفکیک ناپذیر برخوردار هستند و آن اصالتی « ایرانی» و هویتی « شیعی» می باشد. در طول تاریخ این انسانهای شریف به مذهب شیعه و کشور ایران خدمات ارزنده ای ارائه دادند. کوههای بلند و ستبر بختیاری پناهگاه سادات و علویان و خاستگاه قیامهای زیادی با رنگ و صبغه شیعی بوده است. یکی از ارکان سپاه ایران نیز در طول تاریخ ، تیراندازان چابک و جنگاوران بی باک لر و بختیاری بوده اند. در دوران انقلاب نیز مردمان لر زبان چون دیگر هم وطنانشان در سرنگونی رژیم شاه نقش موثری داشتند. در دوران دفاع مقدس جوانان بختیاری در قالب لشگرهای حضرت ولی عصر(عج) ، قمر بنی هاشم(ع) ، امام حسین (ع) ، نجف اشرف و... حماسه های بی بدیلی از خود برجای گذاشتند و هزاران شهید تقدیم نمودند. دهها  نفر از فرماندهان کارآمد و موثر جنگ و نیروهای نظامی بختیاری بوده و هستند.با پیروزی انقلاب ، نظام مقدس جمهوری اسلامی ، با توجهی ویژه به مناطق محروم از جمله مناطق بختیاری نشین تلاش وافری بکار گرفت تا غبار فقر و محرومیت را از چهره نجیب مردم این خطه بزداید و گامهای موثری نیز برداشته شد.

                                                  ماجراي تنگ شليل
مقدمه
وقتي استعمار انگليس تصميم گرفت در اجراي اهداف بلند مدت خود ، رضا خان را به قدرت برساتد نياز داشت تا وي را به عنوان يك چهره ملي به مردم معرفي كند كه مي تواند ناجي ايران باشد و به اوضاع آشفته ايران سروسامان دهد. به همين دليل در گوشه و كنار ايران هرج و مرج ها و اغتشاشاتي را سازماندهي كرد. يكي از اين مناطق خوزستان و بختياري بود. انگليسي ها از طريق مهره معروف خود شيخ خزئل و برخي هم پيمانانش در بين خوانين بختياري اغتشاشي را سازماندهي كرد كه به  ماجراي تنگ شليل معروف است و به بررسي آن به اختصار مي پردازيم.
ماجرا چه بود؟
 در اوایلی که رضاخان سردار سپه به قدرت رسیده بود و پست وزارت جنگ را بر عهده داشت ، شیخ خزئل دست به تحریکاتی زد، رضاخان در سال 1301 شمسی به لشگر جنوب که در اصفهان مستقر بود دستور داد یک گردان نظامی شامل سیصد نفر از طریق چهارمحال و بختیاری به خوزستان اعزام نماید. این نیروها بدون اینکه خوانین بختیاری را از قصد و نیت خود مطلع نمایند ، با بی اعتنایی به خوانین از طریق مبارکه ، سفیددشت ، فرخشهر ، شلمزار ،شهرکرد ، اردل ، دوپلان ، خود را به قلمرو طایفه اولاد حاج علی رساندند و در کاروان سرای سلطانی در نزدیکی پل عمارت در شلیل جهت استراحت استقرار یافتند 

                                                          حکایتهای شیرین و پندآموز

او که سرش را خم نکرد
غلامرضا تختی روبروی شاه ایستاده
سران کشوری و لشکری و امرای ارتش هم دور تا دور ایستاده اند.
تختی در مقابل دیدگاه شاه، بازوبند پهلوانی کشتی ایران را کسب کرده.
او حالا باید سرش را خم کند تا شاه، مدال را دور گردنش بیاندازد.
اما نمی کند!
شاه هم به روی خودش نمی آورد و دست هایش را بالاتر می برد و مدال را تقدیم می کند به مردی که هیچ گاه، سر خم نکرد

چه کنم با شرم گناه
مردی از اهل حبشه نزد رسول خدا (ص) آمد و گفت: یا رسول الله! گناهان من بسیار است، آیا در توبه به روی من باز است؟
پیامبر (ص) فرمود: آری راه توبه بر همگان، هموار است. تو نیز از آن محروم نیستی.
مرد حبشی از نزد پیامبر (ص) رفت. مدتی نگذشت که بازگشت و گفت: یا رسول الله! آن هنگام که معصیت می کردم، خداوند مرا می دید؟ پیامبر (ص) فرمود: آری، می دید.
مرد حبشی، آهی سرد از سینه بیرون داد و گفت: توبه، جرم گناه را می پوشاند، چه کنم با شرم آن؟
در دم نعره ای زد و جان داد

عابد مغرور
روزی حضرت عیسی (ع) از صحرایی می گذشت.
در راه به عبادتگاهی رسید که عابدی در آنجا زندگی می کرد.

                                            اقوام ايراني و سرمايه ي اجتماعي

(ارائه شده در همایش سزمایه اجتماعی... ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد دهاقان سال 1385)
         مقدمه
       در مباحث علوم اجتماعي « سرمايه ي اجتماعي» به ويژه در محافل علمي كشور ما بحث جديدي است. در برنامه ريزي ها نیز كمتر مورد توجه قرار مي گيرد.  وقتي صحبت از سرمايه مي شود ، بيشترسرمايه ي فيزيكي و اقتصادي مورد نظر است. حال آنكه براي دستيابي به هدف ، تكيه و تاكيد بر سرمايه ي اجتماعي يعني برقراري اعتماد ، ايجاد روحيه ي همكاري وتعامل صحيح  ، مقدم بر امور ديگر وضروري تر است. كشور ما نيز كه از گروههاي قومي متعدد و خرده فرهنگهاي بسياري تشكيل شده است ، براي دستيابي به آرمانها و اهدافش ، بيش از هرچيز ديگر به حاكميت فضاي اعتماد ، تفاهم و همكاري نيازمند است. بنابراين بايد كوشيد زمينه هاي ايجاد و تقويت سرمايه ي اجتماعي را در گستره ي وسيع و بعضاً ناهمگون جامعه شناسائي كرد تا بر استحكام و غناي اين  سرمايه ي ارزشمند افزود وعوامل و شرايط تضعيف و تخريب آ ن را نيز تعيين و زدود.در اين مقاله ي مختصر تلاش مي شود تا عوامل و موانع ايجاد سرمايه ي اجتماعي در حوزه ي سكونت اقوام  معرفي و در ضمن پيشنهاد هايي نيز در راستاي ايجاد و تقويت وتقويت آن ارائه مي شود.

عوامل موثر در تخريب سرمايه ي اجتماعي
      اگر سرمايه ي اجتماعي را شبكه ايي از ارزشها ، افكار ، تمايلات و رفتارهايي بدانيم كه موجب اعتماد ، تفاهم و همدلي ميان افراد يك گروه مي شود و در نتيجه گروه آ سانتر و سريعتر به اهداف خود دست پيدا مي كند. بدون ترديد بايد  اين سرمايه ي گرانبها و بسيار با ارزش ، مركز توجه قرار گيرد و بسيار مهم قلمداد شود. براي اينكه سياست ها ، برنامه ها و سرمايه گذاريها  با موفقيت همراه شوند قبل از هر چيز بايد سرمايه ي اجتماعي را ايجاد و تقويت كرد. براي دستيابي به اين مهم نيز بايد موانع وعوامل تضعيف و تخريب سرمايه ي اجتماعي شناسايي شوند. اختلاف ، تفرقه و پراگندكي يكي از زمينه هاي اصلي نابودي سرمايه ي اجتماعي مي باشد زيرا بذر سوء ظن ، بدبيني ، بي اعتمادي ، نفرت و كينه را در جامعه مي گستراند. در جامعه ايي كه اختلافات فرهنگي ، قومي ، نژادي و مذهبي وجود دارد ، تشديد اين اختلافات مي تواند به فروپاشي و انحطاط جامعه بيانجامد.

                                       گشت و گذار در منطقه سادات سلطان ابراهيم

جاده ي پر پيچ وخم ايذه تا روستاي كارتا سلطان ابراهيم  را سوار بر پرنده ي آهني پشت سرگذاشتيم وهمراه با زائرين ،سوار بر قايقي كوچك برگرده ي رودخانه كارون حدود يك ساعت به پيش مي رويم تا اينكه دردامنه ي كوه ،خانه هايي گلي و سنگچين به يادمانده ازمعماري عهد باستان نمايان مي شوند؛ازقايق كه پياده مي شوي گوشه اي از بهشت در روياي قابل باور گره مي خورد تنها جاده ي كوچرو ايل زائرين رابه سمت امامزاده مي كشاند، و قبل ازهرچي آنها را با نسيم عطرآگين معنوي و طعم غبار طبيعت وكوهسار آشنا مي سازد .همچنين زائران را با محيطي پاك وساده ومردمي فارغ از رؤياهاي جامعه شهري ،خانه هاي مجلل وبزرگ ،ماشين ها آخرين سيستم ،رستورانهاي افسونگر و غذاههاي گوناگون آشنا مي سازد وپرواز خيال با رؤيت واقعيات پيوندي ناگسستني مي بايد.هرسوكه بنگري سوژه ايي بكر است از موزائيك وسراميك .آسفالت ترك خورده وغرش پرنده هاي آهني دراينجا هيچ خبري نيست.اينجا همه روزه طبق آداب ورسوم گذشتگان وسنن ديني ،همواره بزرگترها براي فرزندان وكوچكترها برنامه ريزي مي كنند.آري اينجا همان منطقه سادات سلطان ابراهيم (ع) است كه مي توان گوشه ايي ازبهشت وگنجينه هاي پنهان معنويت وخلوتگه بي سروصداي قرن 21 را مشاهده كرد.كه همه ساله زائران بيشماري را از اقصي نقاط جهان براي زيارت امامزاده مي طلبد وبطور ميانگين همه ساله 200000000 تومان درآمد نذوراتي براي اداره اوقاف وامور خيريه خوزستان به ارمغان مي آورد كه تاكنون بدليل نداشتن جاده اي مناسب –نبود برق مناسب – نداشتن گاز- تلفن و ديگر امكانات رفاهي وآموزشي با جمعيتي بالغ بر پانصد خانوار از خادمين و سادات اين امامزاده همواره در رنج و محروميت مطلق به سرمي برند اميد است مسؤلين خوزستان  درصدد رفع محروميت و ايجاد امكانات رفاهي واجتماعي اين منطقه برآيند

                        جنایت هولناک: تراژدی آعلیداد خدر سرخ
مقدمه
بدون تردید یکی از طوایف بزرگ و سرشناس بختیاری که در تاریخ بختیاری و حتی در تاریخ معاصر ایران خوش درخشید و برای بختیاری ها افتخارات زیادی کسب کرد ، طایفه جلیله زراسوند است. این بزرگ طایفه که از سرشاخه های دورکی باب است ، با وجود مردانی شایسته ، لایق و شجاع توانست ، نام آوری و شایستگی خود را به اثبات رساند و نام خود و بختیاری را جاودانه سازد. یکی از مردان بزرگ این ایل خوشنام ، « آعلیداد » بود. یل دلاوری که در جوانمردی ، شجاعت و دلاوری بی بدیل و شهره  در خطه جنوب ایران بود. آعلیداد که با عنوان « رستم بختیاری » از وی یاد می شود ، به اسطوره ای جاودانه در میان بختیاری ها تبدیل شده است ، اگر چه نامش  شجاعت ، عیاری ، پهلوانی و داستانهای شاهنامه را تداعی می کند ، فرجام زندگیش ، تراژدی غمباری را روایت می نماید که بیش از هر چیز ماهیت ساختار زورمدارانه و مستبدانه نظام خان سالاری را افشا و برملا می کند و حرص و طمع جویندگان قدرت را به نمایش می گذارد. با اینکه بیش از 160 سال از جنایت هولناک قتل بیرحمانه و ناجوانمردانه وی می گذرد ،اما  مردم چنان از وی سخن می گویند که گویی سالیان سال با وی زندگی کردند و این مهم فقط و فقط به خاطر روحیات مردم پسند و بهره مندی وی از خلق و خوی مطلوب ایلیاتیان بوده است

                                      یاد یاران یاد باد : غوغاي آتش و خون

وقتي كه شكوفه هاي خاطرات در دل پائيزي ام تكرار مي شود غم هزاران لاله ي پرپر در سينه ام تكرار مي گردد و چشمانم به استقبال اقيانوس اشك مي روند و بدون هيچ ضابطه و رابطه اي نسيمي دل انگيز از هفت شهر جبهه ها و دشت معنويت خيز خوزستان مشامم را نوازش مي كند و مرا با پاي دل تا كنار چهارشنبه سورهائي كه در اروند – مجنون تا مريوان و حلبچه جاگذاشته ام مي برد تا هرگز فراموش نكنم كه لاله ها چگونه براي آسايش امروز ما همچون پروانه سوختند.يادش بخير چه روزهايي داشتیم.بچه ها براي رفع خستگي و تازه كردن روح روي سبزه هاي خودرو كنار سنگر بر روي سجاده دست به دعا بودندكه خمپاره ايي زوزه كشان همچون پرنده ايي بي اراده دركنار سنگر به زمين نشست و تركش هاي خمپاره سينه هاي بچه ها كه مشغول دعا بودند را نوازش كرد.

                                               شیخ جمال الدین ایذجی

شیخ جمال الدین لور و به نقل از « شدّ الازار» ایذجی ، اهل ایذج بود. وی از مشایخ و صاحبان کرامت است که در قرن  هفتم می زیست. در آغاز امی بوده و به تیمار و تعلیم ستوران و اسبا ن می پرداخت سرانجام به علت زهد و تقوی و ریاضت به مقامات معنوی دست یافت. شیخ نجیب الدین بزغش در احوالات وی می گوید:

                                 نسل کشی در ایران یا هلوکاست واقعی

دکتر محمدقلي مجد- استاد تاريخ دانشگاه پرينستون کانادا-  کتابي منتشر کرد با نام « قحطي بزرگ و نسل کشي در ايران در فاصله سالهای 1917 تا میلادی 1919» وی بر مبنای مدارک معتبر موجود در مرکز اسناد ملّی ایالات متحده آمریکا  ثابت می کند که قحطی بزرگ در ایران در سده بیستم میلادی، در زمان جنگ جهانی اول رخ داده است او در اين کتاب، پرده از رازي بزرگ برداشت و با تکيه بر مدارک به جامانده از سفر او،کارشناسان آمريکايي و اخبار روزنامه هاي وقت، نشان داد که جمعيت ايران در شروع جنگ جهاني  اول20 ميليون نفر بوده است. اين جمعيت طبق محاسبه روند افزايش طبيعي جمعيت در آن زمان، مي بايست ظرف 4 سال جنگ جهاني به 21 ميليون مي رسيده در حالي که طبق همه منابع، جمعيت ايران در پايان جنگ 11 ميليون نفر بوده. اين يعني که 10 ميليون ايراني در جنگ جهاني اول از بين رفته اند.کشور ما در جنگ جهانی اول بیطرف بود اما تلفات از همه کشورهای درگیر جنگ بیشتر بود. جنگ، تورم و گراني شدید قیمت اجناس و اقلام را در پی داشت.  ظرف 2 سال قيمت گندم 11 برابر شد.  قحطي و بيماري در سراسر کشور شایع گشت

                                    مردی آسمانی در سرزمین نخلهای سوخته

سردار شهید  قدرت الله علیدادی

قدرت الله در فصل سپید زمستان 1336 در  روستا « موزرم» از بخش دهدز شهرستان ایذه متولد شد. دوران كودكى و دبستان را در زادگاهش سپرى كرد. سپس براى ادامه تحصیل به امیدیه رفت. وى علاقه زیادى به كتب فیزیك و ریاضى داشت و آنها را به دقت مطالعه مى‌كرد و به سواركارى و تیراندازى نیز اشتیاق داشت. وى به علت داشتن روحیه مذهبى و اسلامى و بروز لیاقت‌هاى فردى توسط یكى از برادران جذب گروه مسلح پیرو خط امام به نام «منصورون»مى‌شود و از همان موقع آموزش‌هاى نظامى را طى مى‌كند. او پس از اخذ دیپلم به طور آزادانه‌ترى در فعالیت‌هاى ضد رژیم شركت مى‌كند. در بهمن 1357 قبل از ورود امام به تهران مى‌آید و نقش موثرى در تظاهرات و درگیرى‌ها ایفا مى‌كند. شهید علیدادى در بهار 1358 با تشكیل جهاد سازندگى استان وارد این ارگان انقلابى مى‌شود.

                                       نقدی بر برخی کتابها با موضوع بختیاری

یار محمد اسدپور: برخی کتب منتشر شده بختیاری نه ارزشی ادبی دارند نه ایلی

مدتها بود که می خواستم این مقوله را پیش بکشم که در شرایط کنونی ، فرهنگ بختیاری و ایلی ما چه جایگاهی دارد؟! شکی نیست که دیگر دوران خان بازی! تفنگ چی ها! و جنگ های طایفه ای و سر راه زنی ها و جور و ستم و اقتدار خان ها که در قلعه ها آشیان داشتنه اند به سر رسیده است اما گویا عده ای سعی بر احیای این فرهنگ دارند و بعضاً خود را قیم ایل بختیاری معرفی می نمایند!. جالب اینجاست که اگر تاریخ هم نخواهد چیزی بگوید اما اخیراً آن قدر کتب رنگارنگ از این سینه چاک ها و اشاعه دهندگان به اصطلاح «فرهنگ بختیاری» به چاپ رسیده است که اگر هر صفحه از آن را بخوانی می توانی دهها غلط املائی وانشائی را پیدا کنی!بنده مصمم هستم حتی المقدور حرمت گذار باشم و از کسی نامی در این مقاله نبرم! اما یک جاهایی ست که دیگر سکوت هم جایز نیست!بعضی از این کتب توسط افرادی به طبع رسیده که متاسفانه مولف آن حتی سواد خواندن و نوشتن هم ندارد! و برخی از این کتب نیز در برگیرنده اشعار و مقالاتی است که نه ارزش ادبی دارند و نه ارزش قومی و ایلی! و نه دردی از این ایل کهن و سرافراز و مظلوم را دوا می کند! حالا من خواننده بنشینم و هی خزعبلات اینها را بخوانم! جنگ منار! جنگ چغاخور!یا شعر«کر بی دا»والخ ...                 

                                                       خاطرات (4) دوران دفاع مقدس

انقلاب اسلامی مردم ایران در سایه رهبری حکیمانه و پیامبرگونه امام خمینی (ه) به پیروزی رسید.کمتر از 40 روز از پیروزی انقلاب نگذشته بود که به دستور امام دولت موقت موظف گردید برای تعیین نوع حکومت رفراندوم برگزار کند.حکومت مورد نظر مردم «جمهوری اسلامی» بود. تجربه ای کاملاً جدید با دو رکن و دو مشخصه  یعنی « اسلامیت» و « جمهوریت». دهها تشکل ، جمعیت ، سازمان ، اتحادیه ، حزب و گروه از لیبرالها و ملی گرایان گرفته تا چپ گرایان و کمونیستها که در بسیاری از شهرها دفتر و نمایندگی داشتند و آزادانه بولتن ، برشور و نشریه چاپ می کردند و توزیع می نمودند و میتینگ و جلسه و گردهمایی تشکیل می دادند ، تمام توان ، امکانات و نیروهای خود را به کار گرفتند که شاید مردم را منصرف کنند به جمهوری اسلامی رای مثبت ندهند. اما مردم با همه تبلیغاتی که به راه افتاده بود با اعتماد به امام خود به جمهوری اسلامی رای مثبت دادند. این حرکت مردمی در حقیقت اولین شکست گروهها ، احزاب و سازمانهای ناهمسو با امام و مردم بود. مجلس خبرگان جهت تدوین قانون اساسی با رای مردم تشکیل گردید. نمایندگان مجلس خبرگان پس از ماهها بحث و مذاکره و کار کارشناسی قانون اساسی را تنظیم و جهت برگزاری رفراندوم و اخذ نظر مردم پیشنهاد دادند. مردم نیز بار دیگر به قانون اساسی که در مدت کوتاهی پس از پیروزی انقلاب تدوین گردید و در نوع خود بی نظیر ، کامل و جامع بود ، رای دادند. در دهه های گذشته در کشوری که انقلاب یا کودتا می شد ، سالها می گذشت تا قانون اساسی تدوین گردد آنهم با دشواری ها و ایرادهای اساسی.آنچه در قانون اساسی برای بسیاری از کشورهایی که مدعی دموکراسی بودند ، جالب بود ، توجه قانون اساسی به حقوق اقلیتهای دینی وحق داشتن نماینده در مجلس شورای اسلامی بود. در بسیاری از کشورهای مدعی دموکراسی که جمعیت مسلمانان درصد قابل توجهی از جمعیت کشور آنان را تشکیل می دهد وبزرگترین اقلیت دینی در آن محسوب می شوند ، فاقد نماینده در مجالس یا پارلمانهای آن کشورها بودند. با تصویب قانون اساسی راه برای برگزاری انتخابات مجلس شورای اسلامی و ریاست جمهوری فراهم گردید. با رای مردم نمایندگان مجلس و رئیس جمهور انتخاب شدند.

                                                             اسد خان شیرکش

بهداروند یا بختیاروند یکی از شاخه های مهم هفت لنگ بختیاری است.بسیاری از مورخان این طایفه را بازماندگان همان طایفه ای میدانند که حمداله مستوفی از آن با نام «مختاری» یاد می کند که از جبل السماق سوریه به سرزمین لر بزرگ مهاجرت کردند. شاید هم در بختیاری ساکن بودند و مستوفی به اشتباه از آمدن آنها از حبل السماق خبرداده باشد. این طایفه چنان از موقعیت و جایگاه والایی برخوردار گردید که به تدریج نام آن « بختیاری» بر نام طوایف همجوار نیز اطلاق گردید و بسیاری وجه تسمیه بختیاری را همین موضوع می دانند. برخی از روایتهای شفاهی نیز گویای این مطلب است که نیای طایفه بهداروند ، شخصی به نام « بهدار» که در اصل « بختار » یا « بختیار» و یا « بخت دار»  بوده است. چون حرف «خ» در گویش بختیاری به «ح - ه » تبدیل می شود ، بختدار یا بختیار نیز به بهدار تبدیل گردید  و سبب نامگذاری طایفه بهداروند نیز همین موضوع می باشد.
از خوانین گذشته بختیاروند ، اطلاعات زیادی در دست نیست. در تاریخ معاصر چندتن از این خوانین شناخته شده هستند که به معرفی آنها پرداخته می شود.